Hüküm Yetkisi
Mutlak Hâkim ve Mâlik, Allah'tır. Yani söz, karar ve tasarruf O'nundur. O halde O, bu mutlak hâkimiyetle yarattıklarından birine, örneğin insana hâkimiyet hakkı verebilir. İnsanın hüküm yetkisi kullanmasından söz eden ayetlerde üç kavramın altını çizmektedir:
Bunlar: 1. Adalet, 2. Allah'ın indirdiği, 3. Allah'ın gösterdiğidir.
Nisâ 58. Ayet (4:58)
58. Şüphesiz ki Allah size, emanetleri ehline vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle hükmetmenizi emretmektedir. Allah size ne kadar güzel öğütler veriyor! Şüphesiz ki Allah duyandır, görendir.
Nisâ 105. Ayet (4:105)
105. Allah’ın sana gösterdiği şekilde insanlar arasında hükmedesin diye sana Kitabı (Kur’an’ı) bir amaç ile indirdik; hainlerden taraf olma!
Mâide 44. Ayet (5:44)
44. İçinde hidayet ve nûr bulunan Tevrat’ı biz indirdik. (Allah’a) teslim olmuş peygamberler, yahudiler(e ait davalarda) onunla (Tevrat ile) hükmederler(di). Allah’ın Kitabı’nı korumakla görevlendirildikleri için Rablerine teslim olmuş kişiler ve bilginler de (onunla hükmederlerdi). Hepsi de ona (Tevrat’ın hak olduğuna) şahitti. (Ey hâkimler)! İnsanlardan korkmayın; bana saygı duyun! Ayetlerimi az bir değer karşılığında satmayın! Kim Allah’ın indirdiği ile hükmetmezse işte onlar kâfirlerin ta kendileridir.
Mâide 45. Ayet (5:45)
45. Orada (Tevrat’ta) onlara şöyle yazmıştık: “Cana can, göze göz, buruna burun, kulağa kulak, dişe diş (karşılık ve cezadır). Yaralar da kısastır (her yaralama misli ile cezalandırılır). Kim bunu (kısası) bağışlarsa kendisi için o, kefaret (bir günahı örtme sebebi) olur. Kim Allah’ın indirdiği ile hükmetmezse işte onlar zalimlerin ta kendileridir.”
Mâide 47. Ayet (5:47)
47. İncil’e inananlar, Allah’ın onda indirdiği ile hükmetsin! Kim Allah’ın indirdiği ile hükmetmezse işte onlar yoldan çıkanların ta kendileridir.
Mâide 48. Ayet (5:48)
48. Sana da daha önceki Kitabı(n aslını) doğrulayıcı ve onu koruyucu olarak Kitabı (Kur’an’ı) bir amaç ile indirdik. Aralarında Allah’ın indirdiği ile hükmet! Sana gelen gerçeği bırakıp da onların arzularına uyma! Hepiniz için bir kanun ve bir yol belirledik. Allah dileseydi sizi tek bir ümmet yapardı fakat size verdiği imkânlarla sizi denemek için (böyle yaptı). İyiliklerde yarışın! Hepinizin dönüşü yalnızca Allah’adır. (Allah) hakkında ayrılığa düştüğünüz şeyleri(n içyüzünü) size bildirecektir.
Aşağıdaki ayetler ise insanın kullanacağı egemenliğin sınırlı, Allah’ınkinin sınırsız olduğunu göstermektedir.
Şûrâ 10. Ayet (42:10)
10. Ayrılığa düştüğünüz herhangi bir şeydeki (konunun) hükmü Allah’a aittir.
İşte, Rabbim Allah budur. Yalnızca O’na güvendim ve yalnızca O’na yönelirim.
Zümer 46. Ayet (39:46)
46. De ki: “Ey gökleri ve yeri yoktan yaratan, görünmeyeni de görüneni de bilen Allah’ım! Kullarının arasında, ayrılığa düştükleri şeyin hükmünü ancak sen vereceksin.”
Kur'an'ın, Allah'ın egemenliğini ısrarla dile getirmesi, insanın hiçbir egemenlik hakkının olmadığını göstermek için değil, mutlak egemenliğe göz diken insan hırsını dizginlemek ve insana duracağı yeri göstermek içindir.
Şûrâ 21. Ayet (42:21)
21. Yoksa onların, Allah’ın izin vermediği şeyleri kendilerine dinî bir hüküm olarak belirleyen ortakları mı var! Ayırıcı söz olmasaydı elbette aralarında hüküm verilirdi. Şüphesiz ki zalimlere elem verici bir azap vardır.
Sâffât 154. Ayet (37:154)
154. Ne oluyor size? Nasıl (böyle) hükmediyorsunuz?
155. (Gerçeği) hiç hatırlamıyor musunuz?
156. Yoksa sizin apaçık bir deliliniz mi var?
157. Doğruysanız kitabınızı getirin!
Kalem 36. Ayet (68:36)
36. Ne oluyor size? Nasıl (böyle) hükmediyorsunuz?
37-38. Yoksa içinde beğendiğiniz her şeyin bulunduğu bir kitabınız var da onda(n) mı okuyorsunuz!
Mâide 49. Ayet (5:49)
49. Aralarında Allah’ın indirdiği ile hükmet ve onların arzularına uyma! Allah’ın sana indirdiği hükümlerin bir kısmından seni saptırmalarıyla ilgili olarak onlara karşı dikkatli ol! (Verdiğin hükümden) yüz çevirirlerse, bil ki Allah ancak günahlarının bir kısmı sebebiyle onlara sıkıntı vermek ister. İnsanların birçoğu yoldan çıkmışlardır.
Aşağıdaki Ayette ise Yahudilerin yaptığı bir hata örnek gösterilerek Allah’ın kitabının hükmünün peygamberin hükmünden bile öncelenmesi gerektiği anlatılıyor.
Mâide 43. Ayet (5:43)
43. İçinde Allah’ın hükmü bulunan Tevrat yanlarında olduğu hâlde seni nasıl hakem tayin ediyorlar ve sonra bunun arkasından yüz çevirip gidiyorlar! Onlar, asla inanmış değildir.
Âl-i İmrân 23. Ayet (3:23)
23. Kitaptan kendilerine bir pay verilenleri (kitap ehlini) görmedin mi? Aralarında hükmetmesi için Allah’ın Kitabına çağrılıyorlar da sonra içlerinden bir grup dönüp yüz çeviriyor.
Din adına hüküm ve söz yetkisi yalnız Allah’ındır. Allah hükümlerini vahiy halinde Kur’an’da toplamış ve insanlığa ‘kuşkusuz, çelişmesiz, açık, kesin, ayrıntılı bir kitap’ göndermiştir. Dinin içeriğini, çerçevesini Allah’ın hükümlerini içeren Kur’an belirler. Bunun dışında hüküm kaynağı aramak aldanış, kabullenmek ise şirktir…