EL- HALLÂK
“Mükemmel yaratışını kesintisiz gerçekleştiren" anlamına gelen Hallak, Kur'an'da iki yerde gelir. Hallak, "daima mükemmel yaratan, yaratmayı kendisine iş edinen, yaratmaktan asla bıkıp usanmayan" demektir. Hallak isminde süreklilik vurgusu bulunmaktadır.
77. O (inkârcı) insan, kendisini nutfeden (zigottan) yarattığımızı görmedi mi? Bir de bakarsın ki o apaçık bir tartışmacı olmuş.
78. Kendi yaratılışını unutarak bize örnek vermeye kalkışmış ve “Çürümüş kemikleri kim diriltebilirmiş ki!” demişti.
79. De ki: “Onları ilk kez yoktan var eden diriltecektir. O, her türlü yaratmayı çok iyi bilendir.”
80. Yeşil ağaçtan sizin için ateş yaratan da O’dur. İşte o (ağaç)tan tutuşturuyorsunuz.
81. Gökleri ve yeri yaratan (Allah) insanların benzerlerini yaratmaya gücü yeten değil midir?
Elbette! O, her türlü yaratabilendir(Hallâk), bilendir(Alîm).
Allah Hallak'tır. İnsan, Allah'ın kendisi gibisini veya daha iyisini yaratmayacağı varsayımıyla şımarmamalıdır. Allah, insan gibi başka varlıklar yaratmaya kadir olduğu gibi, daha iyilerini yaratmaya da kadirdir. Onu ilk kez yarattığı gibi öldükten sonra tekrar diriltecek olan olduğunu ve her türlü yaratmayı bildiği de hemen önceki ayetlerde vurgulanmıştır.
85. Biz gökleri, yeri ve ikisinin arasındakileri ancak ve ancak bir amaç ile yarattık. O (Son) Saat de mutlaka gelecektir. Onlara güzel bir şekilde hoşgörülü davran!
86. Şüphesiz ki Rabbin her çeşit yaratandır(Hallâk’tır), bilendir(Alîm’dir).
İnsan Allah'ın Hallâk olduğuna layıkıyla iman ederse, inançsız insanlara karşı umudunu asla kaybetmez. Zira sürekli yaratan Allah'ın Hallâk isminin yepyeni tecellileri içinde kendisini bekleyen nice müjdeler ve güzellikler gizli olduğunu bilmelidir.
EL-HÂLIK
Mutlak yaratıcı, takdirine uygun yaratan, yaratmanın eşsiz ve benzersiz öznesi olan demektir.
24. O, yaratan, yoktan var eden, şekil veren, en güzel isimler sadece kendisine ait olan Allah’tır.
Göklerde ve yerde olanlar O’nu tesbih eder (yüceltir). O, güçlüdür, doğru hüküm verendir.
102. İşte Rabbiniz Allah budur. O’ndan başka ilah yoktur.
Her şeyin yaratıcısıdır. (Öyle ise) O’na kulluk edin! O, her şeye vekildir (güven kaynağıdır).
16. De ki: “Göklerin ve yerin Rabbi kimdir?” (Cevaben de) de ki: “Allah’tır.” De ki: “O’nun peşi sıra kendilerine bile yarar ve zarar verme gücüne sahip olamayan dostlar mı edindiniz!” De ki: “Körle gören bir olur mu hiç! Veya karanlıklarla aydınlık eşit olur mu! Yoksa Allah’a O’nun yarattığı gibi (şeyler) yaratan ortaklar buldular da bu yaratma onlar tarafından birbirine benzer mi göründü!” De ki: “Allah her şeyin yaratıcısıdır. O, tektir; ezici güç sahibidir.”
62. Allah her şeyin yaratıcısıdır. O her şeye vekildir (güven kaynağıdır).
62. İşte bu, her şeyin yaratıcısı olan Rabbiniz Allah’tır. O’ndan başka ilah yoktur. Nasıl da (gerçeklerden) döndürülüyorsunuz!
3. Ey insanlar! Allah’ın size olan nimet(ler)ini hatırlayın! Allah’tan başka size gökten ve yerden rızık verecek herhangi bir yaratıcı mı varmış! O’ndan başka ilah yoktur. Nasıl oluyor da (gerçeklerden) döndürülüyorsunuz!
EL-FÂTIR
Kainatı var eden, yokluk çekirdeğini yarıp varlık ağacını çıkaran, yarattığı varlığın fıtratını da yaratan, her yaratığına yaratılıştan gelen bir tabiat bahşeden demektir.
1. Hamd (övgü), gökleri ve yeri yoktan yaratan, melekleri ikişer, üçer, dörder kanatlı elçiler yapan, yaratmada dilediğini(n sayısını) artıran Allah içindir. Şüphesiz ki Allah her şeye gücü yetendir.
10. Elçileri şöyle demişti: “Gökleri ve yeri yoktan yaratan Allah hakkında şüphe mi var? (Oysa) O, sizin günahlarınızdan bir kısmını bağışlamak ve sizi belirlenmiş bir vakte kadar ertelemek için sizi (gerçeğe) çağırıyor.” Onlar da şöyle demişlerdi: “Siz de ancak bizim gibi bir insansınız. Siz bizi atalarımızın tapmış olduğu şeylerden döndürmek istiyorsunuz. (Öyleyse) bize apaçık bir delil getirin!”
101. Rabbim! Elbette otoriteden bana (bir pay) verdin ve bana (rüyada görülen) olayların yorumundan da bir kısmını öğrettin. Göklerin ve yerin yoktan yaratanı! Sen dünyada da ahirette de benim dostumsun. Beni müslüman olarak vefat ettir ve beni iyilere kat!”
14. De ki: “Gökleri ve yeri yoktan var eden, yedirdiği hâlde yedirilmeyen (buna ihtiyacı olmayan) Allah’tan başkasını mı dost edinecekmişim!” De ki: “Bana müslüman olanların ilki (öncüsü) olmam emredildi.” ve “Sakın müşriklerden olma!” (dendi).
46. De ki: “Ey gökleri ve yeri yoktan yaratan, görünmeyeni de görüneni de bilen Allah’ım! Kullarının arasında, ayrılığa düştükleri şeyin hükmünü ancak sen vereceksin.”
11. O, gökleri ve yeri yoktan yaratandır. Size kendinizden eşler, hayvanlardan da (kendilerine) eşler yaratmıştır; bu (düzen)de sizi (çoğaltıp) yaymaktadır. Hiçbir şey, O’nun benzeri gibi bile olamaz. O duyandır, görendir.
EL-BEDÎ’
Yoktan var eden, eşsiz ve benzersiz icat eden, yoktan icat eden mükemmel sanatkar, yaratma işini eşsiz bir sanatkarlıkla icra eden demektir.
100. Cinleri Allah’a ortaklar koştular. (Oysa) onları da (Allah) yaratmıştı. Bilgisizce O’na oğullar ve kızlar yakıştırdılar. O, onların ileri sürdüğü yakıştırmalardan uzaktır ve yücedir.
101. Göklerin ve yerin yoktan yaratıcısıdır. O’nun eşi (hanımı) olmadığı hâlde nasıl çocuğu olabilir ki! Her şeyi yaratmıştır ve O her şeyi bilendir.
116. Onlar “Allah çocuk edindi.” dediler. (Haşa)! O yücedir. Aksine göklerde ve yerde olanların hepsi, yalnızca O’na (Allah’a) aittir; hepsi yalnızca O’na boyun eğenlerdir.
117. (O), göklerin ve yerin yoktan yaratıcısıdır. Bir işe hükmettiği zaman ona sadece “Ol!” der; o da hemen olmaya başlar.
EL-BÂRİ’
Örneksiz ve kusursuz yaratan, bütün yarattıklarının ilk örneklerini de yaratan, yaratmada eşsiz benzersiz usta olan demektir. El-Halık ismi daha geneldir. El-Bari canlı varlıları özelliklede insanı örneksiz ve klavuzsuz ustaca yaratışını vurgular.
24. O, yaratan, yoktan var eden, şekil veren, en güzel isimler sadece kendisine ait olan Allah’tır.
Göklerde ve yerde olanlar O’nu tesbih eder (yüceltir). O, güçlüdür, doğru hüküm verendir.
54. Hani Musa kavmine şöyle demişti: “Ey kavmim! Şüphesiz ki siz, buzağıyı (ilah) edinmekle kendinize haksızlık ettiniz. Onun için, Yaratıcınıza tevbe edin de nefsinizi (kötü duygularınızı) öldürün! Böyle yapmanız Yaratıcınız katında sizin için hayırlı olandır. Böylece (Allah) tevbenizi kabul etmiş olur. Şüphesiz ki yalnızca O, tevbeleri çok kabul edendir, çok merhametlidir.”
EL-MUSAVVİR
Eşsiz tasarımcı, benzersiz şekil ve özellik veren, varlığın tasarımı zatına ait olan demektir.
24. O, yaratan, yoktan var eden, şekil veren, en güzel isimler sadece kendisine ait olan Allah’tır. Göklerde ve yerde olanlar O’nu tesbih eder (yüceltir). O, güçlüdür, doğru hüküm verendir.